|
- C A R M I N A B U R A N A
M i t t e l h o c h d e u t s c h e
u n d g e m i s c h t s p r a c h i g e T e x t e
Man hat vermutet, daß die deutschen
Strophen deshalb den lateinischen Liedern
hinzugefügt wurden, weil mit ihnen
die passende Melodie festgehalten war.

- 48a
- Otto von Botenlauben (KLD 41,13)
(ca. 1220)
- Horstu, uriunt, den wahter an der cinne,
wes sin sanch ueriach?
wir muozen uns schaiden nu, lieber man.
also schiet din lip nu jungest hinnen,
do der tach uof brach
unde uns diu naht so fluhtechlichen tran.
naht git senfte, we tuot tach.
Owe, herce lieb, in mach
din nu uerbergen niht.
uns nimit diu freude gar daz grawe lieht.
stand uof, riter!
- 112a
- Nur in CB überliefert
- Div mich singen tuot,
getorste ih si nennen!
trurech ist min muot.
owi, vrowe, wenne
wildu mir wesen gvot?
ih reche dir mine hende;
du brennest mih ane gluot!
svoze, die ungenade wende!
- 113a
- Dietmar von Eist (MF 32,1)
(ca. 1160/80)
- «Vvaz ist fur daz senen guot, daz wip nah lieben manne hat?
wie gerne daz min herçe erchande, wan daz iz so bedwungen stat!»
also reit ein vrowe schone.
«an ein ende ih des wol chome,
wan div huote;
selten sin vergezzen wirt in minem muote.»
- 114a
- Nur in CB überliefert
- Der al der werlt ein meister si,
der geb der lieben guoten tach,
von der ih wol getrostet pin.
si hat mir al min ungemach
mit ir guote gar benomen.
unstaete hat si mir erwert; ih pin sin an ir genade chomen.
- 115a
- Nur in CB überliefert
- Edile vrowe min,
gnade mane ih dich!
din wunnechlicher schin
vil gar verderbet mich.
suoze, erchenne dich!
din lip der ist mir ze wunnechlich.
Refl.
Nach im ist mir not;
suoze vrowe, gnade, alde ih pin tot!
- 135a
- Nach Walther von der Vogelweide
(ca. 1170 - ca. 1230)
- Der starche winder hat uns uerlan,
div sumerçit ist schone getan;
walt vnde heide sih ih nu an,
loup vnde bluomen, chle wolgetan;
dauon mag uns froude nimmer zergan.
- 136a
- Nur in CB überliefert
- Solde ih noch den tach geleben,
daç ich wunschen solde
nah der, div mir froude geben
nach, ob si noh wolde!
min herçe muoz nah ir streben;
mohtih si han holde,
so wolde ih in wunne sweben,
swere ih nimmer dolde.
- 137a
- Nur in CB überliefert
- Springerwir den reigen
nu, vrowe min!
vrovn uns gegen den meigen!
uns chumet sin schin.
der winder der heiden tet senediv not;
der ist nu çergangen,
si ist wunnechlich bevangen
von bluomen rot.
- 138a
- Nur in CB überliefert
- In liehter varwe stat der walt,
der vogele schal nu donet,
div wunne ist worden manichvalt;
des meien tugende chronet
senide liebe; wer were alt,
da sih div çit so schonet?
her meie, iv ist der bris geçalt!
der winder si gehonet!
- 139a
- Nur in CB überliefert
- Zergangen ist der winder chalt,
der mih so sere muote,
geloubet stat der gruone walt;
des frouet sih min gemuote.
nieman chan nu werden alt!
vroude han ih manichualt
von eines wibes guote.
- 140a
- Nur in CB überliefert
- Nu suln wir alle froude han,
die zit mit sange wol began!
wir sehen bluomen stan,
div heide ist wunnechclich getan.
tanzen, reien, springerwir mit froude vnde ouch mit schalle!
daz zimet guoten chinden als iz sol; nu schinphen mit dem balle!
min vrowe ist ganzer tugende vol; ih wiez, wiez iv geualle.
- 141a
- Nur in CB überliefert
- Div heide gruonet vnde der walt.
stolçe meide, wesent palt!
die volgele singent manichualt,
zergangen ist der winder chalt.
- 142a
- Nur in CB überliefert
- Ih solde eines morgenes gan
eine wise breite;
do sah ih eine maget stan,
div gruozte mih bereite.
si sprah: «liebe, war wend ir?
durfent ir geleite?
gegen den fuozen neig ih ir,
gnade ih ir des seite.
- 143a
- Reinmar (MF 203,10)
(ca. 1190/1210)
- «Ze niwen vrouden stat min muot
hohe,» sprah ein schone wip.
«ein ritter minen willen tuot;
der hat geliebet mir den lip.
ich wil im iemmer holder sin
danne deheinem mage min;
ih erzeige ime wibes triwe schin.»
- 144a
- Nur in CB überliefert
- Ich han gesehen, daz mir in dem herçen sanfte tuot:
des gruonen lovbes pin ich worden wolgemuot;
div heide wunnechlichen stat;
mir ist liep, daz si also uil der schonen bluomen hat.
- 145a
- Nur in CB überliefert
- Uvere div werlt alle min
von deme mere unze an den Rin,
des wolt ih mih darben,
daz chunich . . . . . von Engellant lege an minem arme!
- 146a
- Nur in CB überliefert
- Nahtegel, sing einen don mit sinne
miner hohgemuoten chuniginne!
chunde ir, daz min steter muot vnde min herçe brinne
nah irm suozen libe vnde nah ir minne!
- 147a
- Reinmar (MF 177,10)
(ca. 1190/1210)
- Sage, daz ih dirs iemmer lone:
hast du den uil lieben man gesehen?
ist iz war, lebet er so schone,
als si sagent vnde ih dih hore iehen?
«vrowe, ih sah in: er ist vro;
sin herçe stat, ob ir gebietet, iemmer ho.»
- 148a
- Nur in CB überliefert
- 1.
Nu sin stolz vnde hovisch,
nu sin stolz vnde houisch,
nu sin houisch vnde stolz!
2.
Venus schivzet iren bolz,
Uenus schivzet irn bolz,
Uenus schivzet irn bolz!
- 149
- Nur in CB überliefert
- 1.
Floret silva nobilis
floribus et foliis.
ubi est antiquus
meus amicus?
hinc equitavit!
eia! quis me amabit?
Refl.
Floret silva undique;
nah mime gesellen ist mir we!
2.
Gruonet der walt allenthalben.
wa ist min geselle also lange ?
der ist geriten hinnen.
owi! wer sol mich minnen?
- 150a
- Heinrich von Morungen (MF 142,19)
(ca. 1190/1220)
- Ich pin cheiser ane chrone
vnde ane lant: daz meine ih an dem muot;
ern gestuont mir nie so schone.
wol ir liebe, div mir sanfte tuot!
daz machet mir ein vrowe guot.
ih wil ir dienen iemmer mer; ih engesah nie wip so wol gemuot.
- 151a
- Walter von der Vogelweide (51,29 Str. 3)
(ca. 1170 - ca. 1230)
- So wol dir, meie, wie du scheidest
allez ane haz!
wie wol du die bovme cleidest
vnde die heide baz!
(div hat varue me.)
«du bist churçer, ih pin langer!»
also stritent si uf dein anger,
bluomen vnde chle.
- 152a
- Nur in CB überliefert
- Ich gesach den sumer nie, daz er so schone duhte mich:
mit menigen bluomen wolgetan div heide hat gezieret sih.
sanges ist der walt so vol;
div zit div tuot den chleinen volgelen wol.
- 153a
- Nur in CB überliefert
- Vrowe, ih pin dir undertan
des la mich geniezen!
ih diene dir, so ih beste chan;
des wil dih verdriezen.
nu wil du mine sinne
mit dime gewalte sliezen.
nu woldih diner minne
vil suoze wunne niezen.
vil reine wip,
din schoner lip
wil mih ze sere schiezen!
uz dime gebot
ih nimmer chume,
obz alle wibe hiezen!
- 155a
- Nur in CB überliefert
- Si ist schouner den urowe Dido was,
si ist schouner denne vrowe Helena,
si ist schouner denne vrowe Pallas,
si ist schouner denne vrowe Ecuba;
si ist minnechlicher denne vrowe Isabel
unde urolicher denne Gaudile;
mines hercen chle
ist tugunde richer denne Baldine.
- 161a
- Nur in CB überliefert
- Div werlt frovt sih uber al
gegen der sumerzite:
aller slahte uogel schal
horet man nu wite,
dar zuo bluomen vnde chle
hat div heide vil als ê,
gruene stat der schone walt;
des suln wir nu wesen balt!
- 162a
- Nur in CB überliefert
- Svoziv vrowe min,
la mih des geniezen:
du bist min ovgenschin.
Venus wil mih schiezen!
nu la mih, chuniginne, diner minne niezen!
ia nemag mih nimmer din uerdriezen.
- 163a
- Nur in CB überliefert
- Eine wunnechliche stat
het er mir bescheiden:
da die bluomen unde gras
stuoden gruone baide,
dar chom ih, als er mih pat.
da geschah mir leide.
lodircundeie! lodircundeie!
- 164a
- Nur in CB überliefert
- Ih wolde gerne singen,
der werlde vroude bringen,
mohte mir an ir gelingen,
der ih diene alle mine tage.
der minne wil mich twingen.
in mime herçen ich si trage;
noch lebe ih des gedingen.
- 165a
- Nur in CB überliefert
- Mir ist ein wip sere in min gemuote chomen,
uon der han ich gançer tugende vil vernomen;
des minnet si daz herçe min.
ir schoner lip hat mir vrovde vil gegeben.
solde ich nah dem wilien min div zit geleben,
daz ich ihr gelege bi,
. . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . .
- 166a
- Reinmar (MF 185,28)
(ca. 1190/1210)
- Solde auer ich mit sorgen iemmer leben,
swenne ander lute weren fro?
gvoten trost wil ih mir selbeme geben
vnde min gemuote tragen ho,
so von rehte ein selich man.
si sagent mir alle, truren sta mir iemerlichen an.
- 167a
- Nur in CB überliefert
- Swaz hie gat umbe,
daz sint alle megede;
die wellent an man
allen disen sumer gan!
- 168a
- Neidhart von Reuenthal (11,8)
(ca. 1200 - ca. 1240)
- Nu grvonet auer div heide,
mit grvoneme loube stat der walt;
der winder chalt
dwanch si sere beide.
div zit hat sich uerwandelot.
ein senediv not
mant mich an der guoten, von der ih ungerne scheide.
- 169a
- Walther von der Vogelweide (51,37 Str.4)
(ca. 1170 - ca. 1230)
- Roter munt, wie du dich swachest!
la din lachen sin!
scheme dich, swenne du so lachest
nach deme schaden din!
dest niht wolgetan.
owi so verlorner stunde,
sol von minnechlichen munde
solich unminne ergan!
- 170a
- Nur in CB überliefert
- Min vrowe Uenus ist so guot,
si chan vrovde machen
den, swer iren willen tuot;
der herçe muoz lachen.
si hat vrowen in ir huot,
die lat si nit swachen.
swer gegen den hat hohen muot,
der mach gerne wachen.
- 171a
- Nur in CB überliefert
- Vrowe, wesent vro!
trostent ivch der sumerzit!
div chumit iv also:
rosen, lilien si uns git.
vrowe, wesent vro!
wie tuot ir nu so,
daz ir so trurech sit?
der chle, der springet ho!
- 172a
- Nur in CB überliefert
- Ich han eine senede not, div tuot mir also we;
daz machet mir ein winder chalt vnde ovch der wize sne.
chome mir div sumerzit,
so wolde ich prisen minen lip
umbe ein vil harte schoniz wip.
- 173a
- Nur in CB überliefert
- Wol ir libe, div so schone
lebet, alsam div vrowe min!
si treit wol der eren chrone.
in ir dienest wil ich sin;
dest ein ende.
swer daz wende,
der enguuinne
hoher minne
nimmer me!<
- 174a
- Nur in CB überliefert
- 1.
Chume, chume, geselle min,
ih enbite harte din!
ih enbite harte din,
chum, chum, geselle min!
2.
Suozer roservarwer munt,
chum vnde mache mich gesunt!
chum vnde mache mich gesunt,
suozer roservarwer munt!
- 175a
- Nur in CB überliefert
- Taugen minne div ist guot,
si chan geben hohen muot;
der sol man sih ulizen!
swer mit triwen der nit phliget, deme sol man daz wizen!
- 178a
- Nur in CB überliefert
- Ich wil den sumer gruzen, so ih besten chan;
der winder hat mir hivre leides vil getan.
des wil ich ruofen in der vrowen ban:
«ich sih die heide in gruoner varwe stan!
dar suln wir alle gahen,
die sumerzit enphahen!
des tanzes ich beginnen sol, wil ez iv niht versmahen!»
- 179a
- Nur in CB überliefert
- Einen brief ich sande
einer vrowen guot,
div mich inme lande
beliben tuot.
stille ih ir enbot. ob sie in gelas,
dar an was
al mins herçen muot;
div reine ist wol behuot.
Refl.
Selich wip,
vil suoziz wip,
du gist wol hohen muot;
schone ist div zit,
bi dir swer lit,
sanfte dem daz tuot.
- 180
- Nur in CB überliefert
- 1.
O mi dilectissima!
vultu serenissima
et mente legis sedula,
ut mea refert littera?
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
2.
«Que est hec puellula,»
dixi, «tam precandida,
in cuius nitet facie
candor cum rubedine?»
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
3.
Vultus tuus indicat,
quanta sit nobilitas,
que in tuo pectore
lac miscet cum sanguine.
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
4.
«+ Que est puellula
dulcis et suavissima?
eius amore caleo,
quod vivere vix valeo.»
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
5.
Circa mea pectora
multa sunt suspiria
de tua pulchritudine,
que me ledunt misere.
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
6.
Tui lucent oculi
sicut solis radii,
sicut splendor fulguris,
qui lucem donat tenebris.
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
7.
«Vellet Deus, vellent di,
quod mente proposui:
ut eius virginea
reserassem vincula!»
Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!
- 180a
- Nur in CB überliefert
- 1.
Ich wil truren varen lan;
vf die heide sul wir gan,
vil liebe gespilen min!
da seh wir der blumen schin.
Refl.
Ich sage dir, ih sage dir,
min geselle, chum mit mir!
2.
Suoziv Minne, raine Min,
mache mir ein chrenzelin!
daz sol tragen ein stolzer man;
der wol wiben dienen chan!
Refl.
Ich sage dir, ih sage dir,
min geselle, chum mit mir!
- 181a
- Nur in CB überliefert
- 1.
Der winder zeiget sine chraft
den bluomen vnde der weide;
zergannen ist ir grvoçiv chraft,
daz chlaget uns div heide.
Refl.
Vve tuot in rife vnde ovch der sne,
da uon stat val der gruone chle.
2.
Die uogele swigent gegen der zit;
si lebent in grozen sorgen,
durh daz der vrost in chelte git;
des ligent si verborgen.
Refl.
Vve tuot in rife vnde ovch der sne,
da uon stat val der gruone chle.
- 182a
- Nur in CB überliefert
- Vns chumet ein lichte sumerzit:
div heide in gruoner varwe lit,
gras, bluomen, chle, loup uns si git;
die wahsent alle widerstrit.
Refl.
Swer nah frovden weruen wil,
de habe muot vnde sinne vil!
- 183a
- Nur in CB überliefert
- Ich sich den morgensterne brehen.
nu, helt, la dich niht gerne sehen!
uil liebe, dest min rat.
swer tovgenlichen minnet, wie tugentlich daz stat,
da frivnschaft huote bat!
- 184
- Nur in CB überliefert
- 1.
Virgo quedam nobilis,
div gie ze holçe vmbe rîs.
do si die burde do gebant,
Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.
2.
Venit quidam iuvenis
pulcher et amabilis,
der zetrant ir den bris.
Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.
3.
Er uiench si bi der wizen hant,
erfuort si in daz uogelsanch.
. . . . . . . . . . . . . . . . . .
Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.
4.
Venit + swe . . . Aquilo,
der warf si verre in einen loch,
er warf si verre in den walt.
Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.
- 185
- Nur in CB überliefert
- 1.
Ich was ein chint so wolgetan,
virgo dum florebam,
do brist mich div werlt al,
omnibus placebam.
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
2.
Ia wolde ih an die wisen gan,
flores adunare,
do wolde mich ein ungetan
ibi deflorare.
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
3.
Er nam mich bi der wizen hant,
sed non indecenter,
er wist mich div wise lanch
valde fraudulenter.
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
4.
Er graif mir an daz wize gewant
valde indecenter,
er fuorte mih bi der hant
multum violenter.
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
5.
Er sprach: «vrowe, gewir baz!
nemus est remotum.»
dirre wech, der habe haz!
planxi et hoc totum.
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
6.
«Iz stat ein linde wolgetan
non procul a via,
da hab ich mine herphe lan,
tympanum cum lyra.»
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
7.
Do er zu der linden chom,
dixit «sedeamus»,
- div minne twanch sêre den man -
«ludum faciamus!»
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
8.
Er graif mir an den wizen lip,
non absque timore,
er sprah: «ich mache dich ein wip,
dulcis es cum ore!»
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
9. >
Er warf mir uof daz hemdelin,
corpore detecta,
er rante mir in daz purgelin
cuspide erecta.
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
10.
Er nam den chocher unde den bogen,
bene venabatur!
der selbe hete mich betrogen.
«ludus compleatur!»
Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!
- 203a
- Eckenlied
- Vns seit uon Lutringen Helfrich,
wie zwene rechen lobelich
ze saemine bechomen:
Erekke unde ovch her Dieterich;
si waren beide uraislich,
da uon sie schaden namen.
als uinster was der tan, da sic an ander funden.
her Dietrich rait mit mannes chraft den walt also unchunden.
Ereke der chom dar gegan;
er lie da heime rosse uil; daz was niht wolgetan.
- 204
- Städtelob
1.
Urbs salve regia,
Trevir, urbs urbium,
per quam lascivia
redit ac gaudium!
florescis, patria,
flore sodalium.
per dulzor!
Refl.
Her wirt, tragent her nu win,
vrolich suln wir bi dem sin.
2.
Trevir metropolis,
urbs amenissima,
que Bacchum recolis,
Baccho gratissima,
da tuis incolis
vina fortissima!
per dulzor!
Refl.
Her wirt, tragent her nu win,
vrolich suln wir bi dem sin.
3.
Ars dialectica
nil probat verius:
gens Teutonica
nil potat melius;
+ et plus munifica
sua dans largius.
per dulzor!
Refl.
Her wirt, tragent her nu win,
vrolich suln wir bi dem sin.
4.
Iovis in solio
coramque superis
fuit iudicio
conclusum Veneris
rosam rosario
dari pre ceteris.
per dulzor!
Refl.
Her wirt, tragent her nu win,
vrolich suln wir bi dem sin.
5.
Quid est iocundius
presigni facie:
rosam rosarius
decorat hodie,
unde vox letius
sonat letitie!
per dulzor!
Refl.
Her wirt, tragent her nu win,
vrolich suln wir bi dem sin.
- 211a
- Walther von der Vogelweide
(ca. 1170 - ca. 1230)
(1. Strophe des Palästinaliedes)
- Nu lebe ich mir alrest werde,
sit min sundeg ovge sihet
daz schone lant unde ovch div erde,
der man uil der eren gihet.
nu ist geschehen, des ih da bat,
ich pin chomen an die stat,
da got mennischlichen trat.
- 2*
- Nur in CB überliefert
- 1.
Ich lob die liben frowen min
vor allen gvten wiben,
mit dienst wil ich ir stete sin
vnd immer stete beliben.
si ist als ein spigel glas
si ist gantzer tvgende ein adamas
vnd schoner zvhte ist si so vol,
von der ich chvmber dol.
2.
Ir roter rosenvarwer mvnt,
der tvt mich senen diche,
ir ovgen brehent ze aller stvnt
sam stern dvrch wolchen blicche.
mins herzen leben ir hant
gebvnden hat an elliv bant.
min ovge sach nie schoner wip.
ein engel ist ir lip.
3.
Min leben stat in ir gewalt,
daz sol si wol bedenchen,
lazze mich mit frovden werden alt,
ich wil ir nimmer wenchen.
wil si, ich lebe wol,
daz diene ich immer swie ich sol.
gebivtet si, ich lige tot.
svs leide ich wernde not.
- 7*
- Johannes 1, 1-14
(Nachtrag 14. Jh.)
- 1. In anegenge was ein wort, daz wort was mit got, got was daz wort.
2. vnd was in anegenge mit got,
3. von im sint alliv dinch gemachet an in ist gemacht nicht, swaz mit im ist gemachet,
4. daz ist daz ewige leben, daz ewige leben ist ein liecht den livten,
5. daz liecht daz livchtet in der vinster, die vinster mach sein nicht begreiffen.
6. Ein mennisch wart gesant von gote des name was Johannes.
7. der chom zvo einer gezivchnvesse daz er gezivch were des liechtes.
8. er was nicht daz liecht niwer daz er gezivch were des liechtes.
9. daz ware liecht ist daz, daz ein igesleichen mennisch erlivchtet der in disiv welt bechumt,
10. er cham in div welt, div welt erchant sein nicht,
11. er chom in sein aigen lant die seinen enpfiengen sein nicht
12. aver die in da enpfiengen den gab er den gewalt, daz si gotes chint werden, vnd die an seinen namen gelavpten
13. die warn nicht geworn von wollveste des pluotes noch von wollveste des vlaisches wan svnder von gote,
14. daz wort ist ze vlaische worden, vnd wont in vens wier haben sein ere geschen als eines ainworn svnes wie den sein vater eret voller genaden vnd voller warheit. § durch disiv rede des hailgen ewangelii vergebe vens venser herre alle venser Missetat. amen.
- 16*
- Passionsspiel
(gemischtsprachig)
- Primitus producatur Pilatus et uxor sua cum militibus in locum suum, deinde
Herodes cum militibus suis, deinde pontifices, tunc mercator et uxor sua,
deinde Maria Magdalena.
Ingressus Pilatus <cum Iesu in pretorium; tunc ait illi: Tu es rex Iudeorum. Respondit: Tu dicis, quia rex sum. Exivit ergo Iesus de pretorio portans coronam et vestem purpuream; et cum indutus fuisset, exclamaverunt omnes:
Crucifigatur, quia filium Dei se fecit.
Versus:
Tunc ait illis Pilatus: Regem vestrum crucifigam? Responderunt pontifices:
Regem non habemus nisi Cesarem.>
Postea vadat dominica persona sola ad litus maris vocare Petrum et Andream et inveniat eos piscantes, et Dominus dicit ad eos:
Venite post me, faciam vos piscatores hominum.
Illi dicunt:
Domine, quid vis, hec faciemus et ad tuam voluntatem protinus adimplemus.
Postea vadat dominica persona ad Zacheum et obviet ei cecus:
Domine Iesu, fili David, miserere mei.
Iesus respondet:
Quid vis, ut faciam tibi?
Cecus:
Domine, tantum ut videam.
Iesus dicit:
Respice, fides enim tua salvum te fecit.
His factis Iesus procedat ad Zacheum et vocet illum de arbore:
Zachee, festinans descende, quia hodie in domo tua oportet me manere.
Zacheus dicit:
Domine, si quid aliquem defraudavi, reddo quadruplum.
Iesus respondet:
Quia hodie huic domui salus facta est, eo quod et tu sis filius Abrahe.
Iesus venit.
Cum appropinquaret Dominus <Hierosolymam, misit duos ex discipulis suis, dicens: Ite in castellum, quod est contra vos, et invenietis pullum asine alligatum, super quem nullus hominum sedit; solvite et adducite michi. Si quis vos interrogaverit, dicite: Opus Domino est. Solventes adduxerunt ad Iesum et imposuerunt illi vestimenta sua, et sedit super eum. Alii expandebant vestimenta sua in via, alii ramos de arboribus externebant, et qui sequebantur, clamabant: Osanna, benedictus, qui venit in nomine Domini, benedictum regnum patris nostri David. Osanna in excelsis. Miserere nobis, fili David.>
Et:
Cum audisset <populus, quia Iesus venit Hierosolymam, acceperunt ramos palmarum et exierunt ei obviam; et clamabant pueri dicentes: Hic est, qui venturus est in salutem populi, hic est salus nostra et redemptio Israel; quantus est iste, cui throni et dominationes occurrunt! Noli timere, filia Sion, ecce rex tuus venit tibi sedens super pullum asine, sicut scriptum est. Salve, rex, fabricator mundi, qui venisti redimere nos.>
Et pueri prosternentes frondes et vestes:
Pueri Hebreorum <tollentes ramos olivarum obviaverunt Domino clamantes et
dicentes: Osanna in excelsis.>
Item:
Pueri <Hebreorum vestimenta prosternebant in via, et clamabant dicentes:
Osanna filio David, benedictus, qui venit in nomine Domini.>
Item:
Gloria, laus <et honor tibi sit, rex Christe, redemptor,
Cui puerile decus prompsit Osanna pium.>
Tunc veniat Phariseus et vocet Iesum ad cenam:
Rabbi, quod interpretatur magister, peto, ut mecum hodie velis manducare.
Iesus respondet:
Fiat, ut petisti.
Phariseus dicat ad servum:
Ite citius, preparate sedilia
ad mense convivia,
ut sint placentia.
Maria Magdalena cantet:
Mundi delectatio dulcis est et grata,
eius conversatio suavis et ornata.
mundi sunt delicie, quibus estuare
volo nec lasciviam eius devitare.
Pro mundano gaudio vitam terminabo,
bonis temporalibus ego militabo.
nil curans de ceteris corpus procurabo,
variis coloribus illud perornabo.
Modo vadat Maria cum puellis ad mercatorem cantando:
Michi confer, venditor, species emendas
pro multa pecunia tibi iam reddenda,
si quid habes insuper odoramentorum.
nam volo perungere corpus hoc decorum.
Mercator cantet:
Ecce merces optime! conspice nitorem!
hec tibi conveniunt ad vultus decorem.
hec sunt odorifere, quas si comprobaris,
corporis flagrantiam omnem superabis.
Maria Magdalena:
Chramer, gip die varwe mier,
div min wengel roete,
da mit ich die iungen man
an ir danch der minnenliebe noete.
Item:
Seht mich an, iungen man,
lat mich ev gevallen.
Item:
Minnet, tugentliche man,
minnekliche vravwen.
minne tuout ev hoech gemuot
vnde lat evch in hoehen eren schauven.
Refl.
Seht mich an, iunge man,
<lat mich ev gevallen.>
Item:
Wol dir werlt, daz du bist
also vreudenreiche.
ich wil dir sin vndertan
durch dein liebe immer sicherlichen.
Refl.
Seht mich an, iunge man,
<lat mich ev gevallen.>
Postea vadat dormitum, et angelus cantet:
O Maria Magdalena,
nova tibi nuntio:
Simonis hospitio
hic sedens convivatur
Iesus ille Nazarenus
gratia, virtute plenus,
qui relaxat peccata populi;
hunc turbe confitentur
salvatorem seculi.
Recedat angelus.
Et surgat Maria cantando:
Mundi delectatio <dulcis est et grata,
eius conversatio suavis et ornata.
mundi sunt delicie, quibus estuare
volo nec lasciviam eius devitare.
Pro mundano gaudio vitam terminabo,
bonis temporalibus ego militabo.
nil curans de ceteris corpus procurabo,
variis coloribus illud perornabo.>
Tunc accedat amator, quem Maria salutet, et cum parum loquuntur, cantet Maria ad puellas:
Wol dan, minneklichev chint,
schavwe wier chrame.
chauf wier di varwe da,
di vns machen schoene vnde wolgetane.
er muez sein sorgen vrie,
der da minnet mier den leip.
Iterum cantet:
Chramer, gip di varwe mir,
<div min wengel roete,
da mit ich die iungen man
an ir danch der minnenliebe noete.
Refl.
Seht mich an, iunge man,
lat mich ev gevallen.>
Mercator respondet:
Ich gib ev varwe, deu ist guoet,
dar zuoe lobelich,
dev eu machet reht schoene
vnt dar zuoe uil reht wunecliche.
nempt si hin, hab ir si,
ir ist nihtgeleiche.
Accepto unguento vadat dormitum.
<Angelus:>
O Maria Magdalena,
<nova tibi nuntio:
Simonis hospitio
hic sedens convivatur
Iesus ille Nazarenus
gratia, virtute plenus,
qui relaxat peccata populi;
hunc turbe confitentur
salvatorem seculi.>
Et iterum evanescat.
Tunc surgat Maria et cantet:
Mundi delectatio <dulcis est et grata,
eius conversatio suavis et ornata
mundi sunt delicie, quibus estuare
volo nec lasciviam eius devitare.
Pro mundano gaudio vitam terminabo,
bonis temporalibus ego militabo.
nil curans de ceteris corpus procurato,
variis coloribus illud perornabo.>
Et iterum postea obdormiat.
Et angelus veniat cantando ut supra:
<O Maria Magdalena,
nova tibi nuntio:
Simonis hospitio
hic sedens convivatur
Iesus ille Nazarenus
gratia, virtute plenus,
qui relaxat peccata populi;
hunc turbe confitentur
salvatorem seculi.>
Et iterum evanescat.
<Maria Magdalena:>
Heu, vita preterita, vita plena malis,
luxus turpitudinis, fons exitialis,
heu, quid agam misera, plena peccatorum,
que polluta palleo sorde vitiorum!
Angelus dicit sibi:
Dico tibi: gaudium est angelis Dei super una peccatrice penitentiam agente.
Maria:
Hinc, ornatus seculi, vestium candores!
procul a me fugite, turpes amatores!
ut quid nasci volui, que sum Ý defedanda
et ex omni genere criminum notanda!
Tunc deponat vestimenta secularia et induat nigrum pallium, et amator
recedat et diabolus. Veniat ad mercatorem:
Dic tu nobis, mercator iuvenis,
hoc ungentum si tu vendideris,
dic pretium, pro quanto dederis.
heu, quantus est dolor noster!
Mercator respondet:
Hoc ungentum si multum cupitis,
unum auri talentum dabitis.
aliter nusquam portabitis.
optimum est.
Et chorus cantet:
Accessit ad pedes <Iesu peccatrix mulier Maria.>
Accepto unguento vadat ad dominicam personam cantando flendo:
Ibo nunc ad medicum turpiter egrota
medicinam postulans; lacrimarum vota
huic restat ut offeram et cordis plangores,
qui cunctos, ut audio, sanat peccatores.
Item:
Iesus, troest der sele min,
la mich dir enpfolhen sin,
unde loese mich uon der missetat,
da mich dev werlt zuoe hat braht.
Item:
Ich chume niht uon denfuezzen dein,
du erloesest mich uon den sunden mein
vnde uon der groezzen missetat,
da mich deu werlt zuoe hat braht.
Loquatur Phariseus intra se:
Si hic esset propheta, sciret utique, que et qualis illa esset, que tangit
eum, quia peccatrix est.
Et dicat Iudas:
Ut quid perditio hec? Potuit enim hoc venundari multo et dari pauperibus.
Iesus cantet:
Quid molesti estis huic mulieri? Opus bonum operata est in me.
Item statim:
Simon, habeo tibi aliquid dicere.
Simon Petrus:
Magister, dic.
Dicit Iesus:
Debitores habuit quidam creditorum
duos, quibus credidit spe denariorum.
hic quingentos debuit, alter quinquagenos,
sed eos penuria fecerat egenos.
Cum nequirent reddere, totum relaxavit,
quis eorum igitur ipsum plus amavit?
Simon respondet:
Estimo, quod ille plus, cui plus donavit.
Iesus dicat:
Tua sic sententia recte iudicavit.
Item Iesus cantet ad Mariam:
Mulier, remittuntur tibi peccata. Fides tua salvam te fecit; vade in pace.
Tunc Maria surgat et vadat lamentando cantans:
Awve, awve, daz ich ie wart geborn.
han ich verdient gotes zorn,
der mier hat geben sele vnde leip.
awve, ich uil vnselaeich wiep.
Owve, awve, daz ich ie wart geborn,
swenne mich erwechet gotes zorn.
wol uf, ir guoeten man vnde wip,
got wil rihten sele vnde leip.
Interea cantent discipuli:
Phariseus iste fontem misericordie conabatur obstruere.
Tunc vadat Iesus ad resuscitandum Lazarum, et ibi occurrant Maria Magdalena et Martha plorantes pro Lazaro, et Iesus cantet:
Lazarus, amicus noster, dormit. Eamus et a somno resuscitemus eum.
Tunc Maria Magdalena et Martha flendo cantent:
Domine, si fuisses hic, frater noster non fuisset mortuus.
Et sic tacendo clerus cantet:
Videns Dominus flentes sorores Lazari ad monumentum lacrimatus est coram
Iudeis et clamabat:
Et Iesus cantet:
Lazare, veni foras.
Et clerus cantet:
Et prodiit ligatis m<anibus> et p<edibus>, qui f<uit> q<uadriduum> m<ortuus.>
Interim Iudas veniat festinando et querat opportunitatem tradendi dicens:
O pontifices, o viri magni consilii, Iesum volo vobis tradere.
Cui pontifices respondeant:
O Iuda, si nobis Iesum iam tradideris,
triginta argenteis remuneraberis.
Iudas respondeat:
Iesum tradam, credite;
rem promissam michi solvite;
turbam mecum dirigite;
Iesum caute deducite!
Pontifices cantent:
Iesum tradas propere;
hanc turbam tecum accipe
et procede viriliter;
Iesum trade velociter!
Iudas tunc det Iudeis signum cantando:
Quemcumque osculatus fuero, ipse est; tenete eum!
Tunc turba Iudeorum sequatur Iudam cum gladiis et lucernis donec . . . ad Iesum. Interea Iesus faciat, ut mos est in cena. Postea assumat quatuor discipulos et ceteris dicat, quos relinquit:
Dormite iam et requiescite.
Deinde vadat orare et dicat quatuor discipulis:
Tristis est anima mea usque ad mortem. Sustinete hic et orate, ne intretis
in temptationem.
Tunc ascendat in montem Oliveti et flexis genibus respiciens celum petat dicendo:
Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste. Spiritus quidem promptus est, caro autem infirma. Fiat voluntas tua.
Hoc facto redeat ad quatuor discipulos et inveniat eos dormientes et dicat Petro:
Simon, dormis? Non potuisti una hora vigilare mecum? Manete hic, donec vadam et orem.
Postea vadat iterum orare ut antea:
<Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste. Spiritus quidem promptus est, caro autem infirma. Fiat voluntas tua.>
Tunc iterato veniat ad discipulos et inveniat eos dormientes et dicat ad eos:
Manete hic!
Et iterum dicit:
Pater, si non potest hic calix transire, nisi bibam illum, fiat voluntas tua.
Tunc redeat ad discipulos et cantet:
Una hora non potestis vigilare mecum, qui exhortabamini mori pro me. Vel Iudam non videtis, quomodo non dormit, sed festinat tradere me Iudeis? Surgite eamus. Ecce appropinquat, qui me traditurus est.
Veniat Iudas ad Iesum cum turba Iudeorum.
Quibus Iesus dicat:
Quem queritis?
Qui respondent:
Iesum Nazarenum.
Iesus dicit:
Ego sum.
Et turba retrocedat.
Item Iesus dicit:
Quem queritis?
Iudei:
Iesum Nazarenum.
Iesus respondet:
Dixi vobis, quia ego sum.
Item:
Si ergo me queritis, sinite hos abire.
Tunc apostoli dent fugam excepto Petro.
Et Iudas dicat:
Ave, Rabbi.
Iesus illi respondet:
O Iuda, ad quid venisti?
peccatum magnum tu fecisti.
me Iudeis traditum
ducis ad patibulum
cruciandum.
Et Iesus dicat:
Tamquam ad latronem existis cum gladiis et fustibus comprehendere me; >quotidie apud vos sedebam docens in templo, et non me tenuistis.>
Et ducatur Iesus ad pontifices.
Et chorus cantet:
Collegerunt pontifices <et Pharisei concilium et dicebant>:
Et pontifices cantent et cogitent, quid faciant:
Quid facimus, quia hic homo multa signa facit? Si dimittimus eum sic, omnes credent in eum.
Et Caiphas cantet:
Expedit vobis, ut unus moriatur homo pro populo et non tota gens pereat.
Clerus cantet:
Ab ipso ergo die cogitaverunt interficere eum dicentes: Ne forte veniant Romani, et tollant nostrum locum et gentem.>
Postea ducitur ad Pilatum Iesus.
Et dicunt Iudei:
Hic dixit: Solvite templum hoc, et post triduum rcedificabo illud.
Pilatus respondet:
Quam accusationem affertis adversus hominem istum?
Iudei respondent:
Si non fuisset hic malefactor, non tibi tradidissemus eum.
Pilatus:
Accipite eum vos et secundum legem vestram iudicate eum.
Iudei:
Nobis non licet interficere quemquam.
Postea ducatur Iesus ad Herodem, qui dicat ei:
Homo Galileus es?
Iesus vero tacebat.
Et Herodes iterum dicit:
Quem te ipsum facis?
Iesus non respondet ei ad unum verbum. Tunc Iesus induatur veste alba, et reducunt Iesum ad Pilatum. Tunc conveniunt Pilatus et Herodes et osculantur invicem. Et Iesus veniat ad Pilatum et ipse dicit:
Nullam causam mortis invenio in homine isto.
Iudei dicunt:
Reus est mortis.
Tunc Pilatus dicat ad Iesum:
Tu es rex Iudeorum?
Iesus respondit:
Tu dicis, quia rex sum.
Pilatus dicit:<BR>
Gens tua et pontifices tui tradiderunt te michi.
Iesus paulatim dicat:
Regnum meum non est de hoc mundo.
Pilatus item dicat:
Ergo quem te ipsum facis?
Iesus vero taceat.
Et Pilatus dicit ad pontifices:
Quid faciam de Iesu Nazareno?
Iudei:
Crucifigatur.
Pilatus:
Corripiam ergo illum et dimittam.
Tunc ducitur Iesus ad flagellandum. Postea Iesus induatur veste purpurea et spinea corona.
Tunc dicant Iudei blasphemando ad Iesum:
Ave, rex Iudeorum.
Et dent ei alapas:
Prophetiza, quis est, qui te percussit?
Et ducant eum ad Pilatum.
Cui Pilatus dicit:
Ecce homo.
Iudei:
Crucifige, crucifige eum.
Pilatus:
Accipite eum vos et crucifigite. Nullam causam invenio in eo.
Iudei:
Si hunc dimittis, non es amicus Cesaris.
Item:
Omnis, qui se facit regem, contradicit Cesari.
Pilatus:
Unde es tu?
Iesus tacet.
Pilatus:
Michi non loqueris?
Item:
Nescis, quia potestatem habeo crucifigere te et potestatem dimittere te?
Iesus respondet:
Non haberes in me potestatem, nisi desuper tibi datum fuisset.
Pilatus ad Iudeos:
Regem vestrum crucifigam?
Iudei respondent:
Crucifigatur, quia filium Dei se fecit.
Pilatus lavans manus suas cum aqua, et dicat ad Iudeos:
Innocens ego sum a sanguine huius. Vos videritis.
Tunc Iesus ducatur ad crucifigendum.
Tunc Iudas ad pontifices vadat cantando et reiectis denariis dicit flendo:
Penitet me graviter, quod istis argenteis Christum vendiderim.
Item:
Resumite vestra, resumite! Mori volo et non vivere. Suspendii supplicio me volo perdere.
Pontifices:
Quid ad nos, Iudas Scariotis? Tu videris.
Statim veniat diabolus et ducat Iudam ad suspendium, et suspenditur.
Tunc veniant mulieres a longe plorantes flere Iesum, quibus Iesus dicat:
Filie Ierusalem, nolite flere super me, sed super vos ipsas.
Tunc Iesus suspendatur in cruce. Et titulus fiat:
Iesus Nazarenus rex Iudeorum.
Tunc respondent Iudei Pilato cantando:
Regem non habemus nisi Cesarem.
Pilatus:
Quod scripsi, scripsi.
Tunc veniat mater Domini lamentando cum Iohanne evangelista, et ipsa accedens crucem respicit crucifixum:
Awe, awe, mich hiuet vnde immer we!
awe, wi sihe ich nv an
daz liebiste chint, daz ie gewan
ze dirre werlde ie dehain wip.
awe, mines shoene chindes lip!
Item:
Den sihe ich iemerlichen an.
lat iuch erbarmen, wip vnde man.
lat iwer ovgen sehen dar
vnde nemt der marter rehte war.
Item:
Wart marter ie so iemerlich
vnde also rehte angestlich?
nv merchet marter, not unde tot
vnde al den lip von blute rot.
Item:
Lat leben mir daz chindel min
vnde toetet mich, die muter sin,
Mariam, ich vil armez wip.
zwiv sol mir leben vnde lip?
Item mater Domini omni ploratu exhibens multos planctus et clamat ad mulieres flentes et conquerendo valde:
Flete, fideles anime,
flete, sorores optime,
ut sint multiplices
doloris indices
planctus et lacrime!
Fleant materna viscera,
Marie matris vulnera.
materne doleo,
que dici soleo
felix puerpera.
Triste spectaculum
crucis et lancee!
clausum signaculum
mentis virginee
profunde vulnerat.
hoc est, quod dixerat,
quod prophetaverat
senex prenuntius,
hic ille gladius,
qui me transverberat.
Dum caput cernu<um,
dum spinas capitis,
dum plagas manuum
cruentis digitis
supplex suspicio,
sub hoc supplicio
tota deficio,
dum vulnus lateris,
dum locus vulneris
est in profluvio.>
. . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . .
Tunc Maria amplexatur Iohannem et cantet eum habens inter bracchia:
Mi Iohannes, planctum move,
plange mecum, fili nove,
fili novo federe
matris et matertere.
tempus est lamenti,
immolemus intimas
lacrimarum victimas
Christo morienti.
Et per horam quiescat sedendo. Et iterum surgat et cantet:
1a.
Planctus ante nescia,
planctu lassor anxia,
crucior dolore;
1b.
orbat orbem radio,
me Iudea filio,
gaudio, dulcore.
2a.
Fili, dulcor unice,
singulare gaudium,
matrem flentem respice
conferens solatium.
2b.
Pectus mentem, lumina
tua torquent vulnera.
que mater, que femina
tam felix, tam misera!
3a.
Flos florum, dux morum,
venie vena,
quam gravis in clavis
est tibi pena.
3b.
Proh dolor, hinc color
effugit oris,
hinc ruit, hinc fluit
unda cruoris.
4a.
O quam sero deditus,
quam cito me deseris;
o quam digne genitus,
quam abiecte moreris.
4b.
O quis amor corporis
tibi fecit spolia;
o quam dulcis pignoris
quam amara premia.
5a.
O pia gratia
sic morientis,
o zelus o scelus
invide gentis.
5b.
O fera dextera
crucifigentis,
o lenis in penis
mens patientis.
6a.
O verum eloquium
iusti Simeonis!
quem promisit, gladium
sentio doloris.
6b.
Gemitus, suspiria
lacrimeque foris
vulneris indicia
sunt interioris.
7a.
Parcito proli,
mors, michi noli,
tunc michi soli
sola mederis.
7b.
Morte, beate,
separer a te,
dummodo, nate,
non crucieris.
8a.
Quod crimen, que scelera
gens commisit effera,
vincla, virgas, vulnera,
sputa, spinas, cetera
sine culpa patitur.
8b.
Nato, queso, parcite,
matrem crucifigite
aut in crucis stipite
nos simul affigite!
male solus moritur.
9a.
Reddite mestissime
corpus vel exanime,
ut sic minoratus
crescat cruciatus
osculis, amplexibus!
9b.
Utinam sic doleam,
ut dolore peream,
nam plus est dolori
sine morte mori
quam perire citius.
10a.
Quid stupes, gens misera,
terram se movere,
obscurari sidera,
languidos lugere?
10b.
Solem privas lumine,
quomodo luceret?
egrum medicamine,
unde convaleret?
11.
Homicidam liberas,
Iesum das supplicio;
male pacem toleras,
veniet seditio.
11b.
Famis, cedis, pestium
scies docta pondere
Iesum tibi mortuum
Barrabamque vivere.
12a.
Gens ceca, gens flebilis,
age penitentiam,
dum tibi flexibilis
Iesus est ad veniam.
12b.
Quos fecisti, fontium
prosint tibi flumina,
sitim sedant omnium,
Cuncta lavant crimina.
13a.
Flete, Sion filie,
tante grate gratie;
iuvenis angustie
sibi sunt delicie
pro vestris offensis.
13b.
In amplexus ruite,
dum pendet in stipite;
mutuis amplexibus
se parat amantibus
brachiis protensis.
14.
In hoc solo gaudeo,
quod pro vobis doleo.
vicem, queso, reddite,
matris damnum plangite!
Tunc iterum amplexetur Iohannem et cantet:
Mi Iohannes, planctum move,
plange mecum, fili nove,
fili novo federe
matris et matertere.
tempus est lamenti,
immolemus intimas
lacrimarum victimas
Christo morienti.
Iohannes ad hec:
O Maria, tantum noli
lamentare tue proli!
sine me nunc plangere,
que vitam cupis cedere.
Et Iohannes teneat Mariam sub humeris.
Et dicat Iesus ad eam:
Mulier, ecce filius tuus.
Deinde dicit ad Iohannem:
Ecce mater tua.
Postea vadant Maria et Iohannes de cruce.
Et Iesus dicat:
Sitio.
Statim veniant Iudei prebentes spongiam cum aceto.
Et Iesus bibat:
Consummatum est.
Tunc Longinus veniat cum lancea et perforet latus eius et ille dicat aperte:
Ich wil im stechen ab daz herze sin,
daz sich ende siner marter pin.
Iesus videns finem dicit clamando:
Ely, Ely, lema sabactany, hoc est: Deus meus, Deus meus, ut quid
dereliquisti me?
Et inclinato capite emittat spiritum.
Longinus:
Vere filius Dei erat iste.
Item:<BR>
Dirre ist des waren gotes suon.
Item:
Er hat zaichen an mir getan,
wan ich min sehen wider han.
Et unus ex Iudeis dicat ad Iudeos:
Eliam vocat iste. Eamus et videamus, si Elias veniens liberet eum an non.
Alter Iudeus:
Si filius Dei es, descende de cruce.
Item alter:
Alios salvos fecit, seipsum non potest salvum facere.
- 17*
- Freidank
(ca. 1215/33)
- Diu mukke muoz sich sere muen,
wil si den ohsen uber luen.
Gienge ein hunt des tages tausent stunt
ze chirchen, er ist doch ein hunt.
Manich hunt wol gebaret,
der doch der leute varet.
Ez dunchet mich ein tumber sin,
swer waent den ouen obergin.
Swa ich waiz den wolues zant,
da wil ich hueten meiner hant,
daz er mich niht verwnde,
sein beizzen swirt uon grunde.
Der lewe sol auch nimmer lagen,
wellent in die hasen iagen.
Div fliug ist, wirt der sumer heiz,
der chuonste uogel, den ich waiz.
Der bremen hohgezit zergat,
so der augest ende hat.
Die cheuern uliegen unuerdaht,
des uallet maniger in ein paht.
Die froesche tuent in selben schaden,
wellent si den storchen zu huose laden;
di wisen chunnen wol uerstan,
waz ich tore gesprochen han.
Der lewe fuerhtet des mannes niht,
wan ob er in hoeret und niht siht.
Der cheuer sich selb betriuget,
swenn er ze hohe fliuget.
Diu nahtegal diche muet,
swenn ein esel oder ein ohse luet.
Der hunt hat leder urezzen,
so man dienstes wil uergezzen.
Der hofwart vnd der wind
selten guote friunde sind.
Swer schalchait lernt in der iugent,
der hat uil selten staete tugent.
Man siht uil selten richez huos
ane dieb und ane muos.
Von reht iz auf in selben gat,
swer dem andern geit valschen rat.
Der esel und di nahtigal
singent ungelichen schal.
Swa man den esel chroenet,
da ist daz land gehoenet.
Minne, schatz, groz gewin
vercherent guotes mannes sin.
Man minnet nu schatz mere
danne got, lyb, sel vnd ere.
So staete friundin nieman hat,
er fuerihte doch ir missetat.
Vremede scheidet herzelieb,
stat machet manigen dieb.
Swer lieb hat, der wirt selten urei
vor sorgen, daz ez unstaete sei.
Herzelieb hat manich man,
der doch gar uerniugeret dran.
- 23*
- Gesang des Joseph von Arimathia,
der den Leib Christi bestattete
Cantus Ioseph ab Arimathia:
Iesus von gotlicher art
ein mensch an alle sunde,
der an schuld gemartret wart,
ob man den vurbaz vunde
genaglet an dem chrivze stan,
daz wer niht chuneges ere.
darumb solt ihr mich in lan
bestaten, rihter, herre.
Pilatus:
Swer redelicher dinge gert,
daz stet wol an der maze,
daz er ir werde wol gewert.
du bitest, daz ich laze
dich bestaten Iesum Christ.
daz main ich wol in guote.
seit er dir so ze herzen ist,
num in nach dinem muote.
|